Lütfen web tarayıcınızın Javascript desteğini aktif ediniz!

Geleceğe Koşanlar Proje Yazısı Sosyal Hizmet Dergisinde

Geleceğe Koşanlar Proje Yazısı Sosyal Hizmet Dergisinde

Geleceğe Koşanlar Proje Yazısı Sosyal Hizmet Dergisinde

PROJE TANITIMI/ÖZETİ

HAYAT SENDE DERNEĞİ

GELECEĞE KOŞANLAR MENTORLUK PROJESİ

                                                                                                                                                    SULTANA ERBAŞ

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (ASPB) 2017 yıl sonu verilerine göre ülkemizde çocuk evleri, çocuk evleri sitesi ve çocuk destek merkezi gibi personel eliyle bakım verilen merkezlerde 14.189; koruyucu aile hizmet modelinde ise 5.642 çocuk ve genç bulunmaktadır (ASPB, 2017). Bu gençlerin hayata daha eşit ve etkin katılımını sağlamak amacıyla çalışmalar yürüten Hayat Sende Derneği tarafından 2017-2018 döneminde koruma altında yetişen ve üniversite eğitimine devam eden gençleri desteklemek amacıyla bir  gelişimsel mentorluk projesi gerçekleştirildi.

Mentorluk en basit tanımıyla bir konuda saygılı ve deneyimli birinden bu konuda ihtiyacı olan birine verilen destek olarak tanımlanmaktadır ( Heller ve Sindelar, 1991:7). Mentorluk programının kariyer ve psiko-sosyal detsek olmak üzere iki ana işlevi bulunmaktadır. Bu işlevler görünürlüğü arttırma, sponsorluk sağlama, rol model olma, danışmanlık yapmayı içermektedir (Kram, 1985). Sosyal hizmette, mentor programları yaygın olarak ekonomik olarak dezavantajlı veya risk altındaki gençler ile uygulanmaktadır (Zippay, 1995:51).  Nazik ve güvenilir bir yetişkinle pozitif ilişki, çocuk ve ergen gelişiminde önemli bir faktördür. İlgili ve iyi eğitimli bir yetişkin, koruma altında yetişen bir genci tam potansiyeline ulaşması için teşvik eder ve ona rehberlik eder (Mentoring in Youth, 2006:3). Bu doğrultuda devlet korumasındaki çocuk ve gençlerin eğitim ortamında kalmaları ve kariyer farkındalığı çerçevesinde ilk yılı tamamlanan ve 3 yıllık  hazırlanan Hayat Sende Geleceğe Koşanlar Gelişimsel Mentorluk Projesi’nin ayrıntıları aşağıda paylaşılmıştır.

Projenin Yürütücüsü ve Sahibi: Hayat Sende Gençlik Akademisi Derneği

Projenin Ortakları: Dalyan Vakfı

Projenin Hedef Kitlesi: Bu projenin hedef kitlesi devlet koruması altında bulunan ve hakkında bakım tedbiri bulunan 19.831 çocuk ve gençtir. Programın 3. yılının sonunda mentorluk projesinin toplamda 157 gence ulaşması hedeflenmektedir.

Projenin Ulaştığı Kitle: Koruma altında bulunan ve üniversite eğitimine devam eden Ankara’da ikamet eden ve derneğin bursiyeri olan 19-22 yaş grubundan 20 gençtir.

Projenin Genel Amacı: Hayat Sende Derneği tarafından hazırlanan koruma altındaki gençlere yönelik birebir mentorluk programında kamusal ve kurumsal olmak üzere iki ana gelişme teması belirlenmiştir. Bu çerçevede, gerçekleştirilecek olan projenin her iki temaya da hizmet etmesi planlanmaktadır.

Kamusal alan temasında ise proje ile,

  • Koruma altındaki bireylerin eğitim hayatına devamlılığının sağlanması,
  • Korumadan ayrıldıklarında temel yaşam becerileri edinebilmeleri konusunda desteklenmesi,
  • Gençlerin bireysel becerilerinin artırılması ve öz farkındalık oluşturulması,
  • Korumadan ayrılan gençlerin kariyer planlamalarını etkili bir şekilde gerçekleştirebilmeleri için güçlendirme çalışmasının yapılması,
  • Söz konusu gençlerin sivil alanda aktif çalışma konusunda duyarlılığının artırılması,
  • Korumadan ayrılan gençlerin sosyal katılım ve sosyal uyum sorunlarıyla baş etme mekanizmalarının oluşturulması,
  • Dezavantajlı konumdaki bu gençlere yönelik sosyal farkındalığı artırılması ve kurumların bu anlamda harekete geçirilmesi,
  • Sivil toplum çalışmaları ve sosyal sorumluluk çalışmalarında şirketlerin katılımının artırılması,

amaçlanmaktadır.

Kurumsal alan temasında,

  • Hayat Sende Derneği’nin iki temel stratejisinden birisi olan koruma altında yetişen ve korumadan ayrılan gençlerin eğitim, iş, burs, staj, mentorluk konusunda desteklenmesi için çalışmalar gerçekleştirilmesi konusunda kapasitesinin geliştirilmesi.
  • Derneğin bursiyer sisteminin gelişmesi ve burs sağlanacak kişilerin sayısının artırılması,
  • Bursiyer sistemi ve sayısının artmasıyla beraber gönüllü mekanizmaları oluşturulması ve bu mekanizmaların yönetimi konusunda kapasite geliştirilmesi,
  • Kurumsal kaynak geliştirme kapasitesinin bu program süresince geliştirilmesi,
  • Sosyal etki ölçümü daha etkili yapılabilmesi için hedef kitleyle bire bir iletişimin artırılması,
  • Koruma altındaki gençlere yönelik önleyici çalışmalar bağlamında oluşturulan programın modelleme oluşturması ve ülkenin geneline yaygınlaştırılması, 
  • Kamu kurumları ile diyaloğun artırılması ve ortak çalışma kapasitesinin geliştirilmesi,

amaçlanmaktadır.

Projenin Hedefi: Hayat Sende’nin programın sürdürülebilirliği bağlamında insan gücü ve kaynak-geliştirme kapasitesinin geliştirilmesi hedeflenmektedir. Programa dahil edilen üniversiteli gençlere yönelik ise

  • Üniversite hayatı boyunca karşılaşılabilecek problemlerin çözümü, koruma altında yetişmiş çocuk ve gençlerin sosyal hayata uyumu sürecinde desteklemek,
  • Koruma altındaki gençlerin %72’lik kısmı üniversiteye devam edememektedir. Birebir mentorluk ve grup mentorluğu programları ile üniversiteye devam eden gençlerin ilerleyen süreçte öğrenim hayatından kopmalarının önlemek,
  • Söz konusu gençleri üniversite sonrası kariyer planlarını yapmaları konusunda desteklemek,
  • Kendilerini geliştirebilmeleri konusunda ne tür bir yol izlemeleri gerektiğini planlayabilmeleri için eşleştirilecekleri mentorların desteğini alabilmek,
  • Gençlerde sosyal sorumluluk bilincinin oluşmasını desteklemek, bu programa katılan kişilerin Hayat Sende faaliyetlerinde daha aktif olmaları konusunda desteklemek,

hedeflenmektedir.

Proje Kapsamında Gerçekleştirilen Faaliyetler:

  • Eğitimler,

Daha önce projenin tanıtıldığı ve başvuruları alınan gönüllü mentor adaylarıyla yapılan yüzyüze görüşmelerin ardından eğitime dahil etmek adına mentor adayları belirlenmektedir. Geleceğe Koşanlar programı kapsamında 20 mentorun 20 menti ile eşleştirilebilmesi için 24 mentor adayı mentorluk ilişkisinin sınırları, programda dikkat edilmesi gereken hususlar ve hedef grubun ihtiyaçları konusunda 2 günlük bir eğitim alırlar. Programa dahil olan devlet korumasında olan üniversite öğrencisi menti gençler ise 1 günlük bir eğitim alarak 7 aylık mentorluk programına ilişkin fırsat ve riskler konusunda bilgi sahibi olurlar.

  • Birebir görüşmeler,

Geleceğe Koşanlar Birebir Mentorluk Programında 20 “menti” üniversiteli genç, 20 adet farklı sektörlerden ve iş alanlarından en az 10 yıl çalışma deneyimi olan “mentor”larla gencin ihtiyacı ve öncelikleri göz önünde bulundurularak birebir eşleştirilmektedirler. Eşleşme formları menti ve mentorun tercihleri ışığında proje ekibi tarafından değerlendirilmiştir. Eşleşmeler, tüm menti ve mentorların katılım sağladığı açılış toplantısında duyurulmaktadır. Kasım ayı içerisinde gerçekleştirilen açılış toplantısının ardından menti-mentor birebir görüşmeleri başlamaktadır. 7 aylık mentorluk ilişkisi içerisinde ilk üç ay ayda 2 kez, devamındaki 4 ay boyunca ise en az ayda 1 kez görüşmeleri beklenmektedir. Mentinin ihtiyacı ve menti-mentorun zaman planına göre program dahilinde eşleşmeler ortalama 10-12 görüşme gerçekleştirmiştir.

  • Sosyal aktiviteler,

Geleceğe Koşanlar Gelişimsel Mentorluk Programı dahilinde menti ve mentorlar farklı sosyal etkinliklerle bir araya gelme fırsatı yakalamışlardır. Menti gençlerin katılımıyla ilk yardım eğitimi, engelli alanında farkındalık atölyesi, bilim merkezi gezisi gibi farklı etkinlikler yapılırken, menti ve mentorların katılımıyla Ilgaz gezisi, yılbaşı ve iftar etkinlikleri düzenlenmiştir. Sosyal aktiviteler ile mentiler arasında akran desteğinin oluşması ve mentorların gençlerle ve dernek ekibiyle ilişkilerinin güçlenmesi hedeflenmiştir.

  • İzleme/destek toplantıları,

Mentor ve mentilerin programın başında aldıkları eğitimin süreç içerisinde desteklenmesi gerektiği tespit edilmiş ve mentorlar ile aylık destek oturumları gerçekleştirilmiştir. Eşleşmelerinde yaşadıkları sıkıntıların aşılması noktasında hem proje ekibi hem de diğer mentorlar çözüm önerileri ve iyi örnek paylaşımları yapmışlardır. Eşleşmelerin izlenmesi noktasında proje ekibi her 4 eşleşmeden sorumlu bir kişi ile çalışmaktadır. Süreç içerisinde izlemeleri yapan koordinasyon ekibi ile proje ekibi aylık düzenli toplantılar gerçekleştirmektedir.

  • Koordinasyon sistemi oluşturulması,

İzlemelerden sorumlu koordinasyon ekibine proje danışmanı tarafından eğitim verilmekte, formlar üzerinden geri bildirimleri en sağlıklı şekilde alabilmeleri için süpervizyon sağlanmaktadır. Menti ve mentorların geri bildirimleri koordinasyon ekibi üyesi üzerinden proje ekibine iletilmekte, eşleşmenin gidiş hattı ve gereksinimleri doğrultusunda farklı destek ve müdahale mekanizmaları hayata geçirilmektedir.

  • Gelişim değerlendirme anketi ve toplantıları

Geri bildirimlerin ve iyi uygulamaların paylaşılması açısından bir diğer araç ise gelişim değerlendirme anketi ve toplantılarıdır. Gelişimsel mentorluk projesinde menti ve mentorlar programın 3. ay sonunda ve program bitiminde olmak üzere 2 kez değerlendirme anketleri doldurmaktadır. Bu anketler sayesinde her 2 taraf da mentorluk ilişkisini fayda, hedef, ilişki, koordinasyon  açısından puanlamakta, ucu açık sorular vasıtasıyla programın başarılı yanlarının altını çizmekte ve geliştirilmesi gereken noktalara ışık tutmaktadırlar. Anket sonuçları ara ve nihai değerlendirme toplantılarında menti ve mentorlarla ayrı ayrı olacak şekilde daha etraflıca tartışılmaktadır. 2017-2018 Geleceğe Koşanlar Gelişimsel Birebir Mentorluk Projesi Nihai Değerlendirme Sonuçları

(M : Mentor, m: Menti)

 

 

  • Uzman destek sistemi,

Geleceğe Koşanlar Mentorluk Projesi kapsamında mentorların mentiler ile bir öğrenme ilişkisi yürütürken meslekleri dahilinde gencin uzman desteği ihtiyacına cevap vermesi beklenmemektedir. Mentinin bir uzman ile belli bir konu dahilinde görüşme isteğini belirtmesi halinde proje ekibi mentorluk programı çerçevesinde uzman havuzundan ilgili kişiyi genç ile bir araya getirmektedir. Uzman havuzundaki profesyonellerin alana hakim, deneyimli kişiler olması ve projeye gönüllü destek sağlaması beklenmektedir. Mentilerin ihtiyaç alanları doğrultusunda psikolog, hukukçu, akademisyen ve kariyer merkezi çalışanları uzman havuza dahil edilmiş ve talepler doğrultusunda yönlendirmeler proje ekibi tarafından yapılmıştır.

Mentorluk projesi devlet korumasındaki katılımcı gençlerle uzun süreli bir güçlendirme ilişkisi kurma ve sürdürülebilir bir program oluşturma hedefiyle programı 3 yıllık tasarlamıştır. İlk yılı başarıyla tamamlanan Geleceğe Koşanlar Mentorluk Projesi’ne 2. yılında birebir mentorluğa ek olarak grup mentorluğu, 3. yılında ise akran mentorluğu dahil edilecektir. Hayat Sende Derneği’nin devlet korumasındaki çocuk ve gençler uygulamakta olduğu burs, mentorluk, kamp programının en önemli sac ayaklarından olan mentorluk programına dahil edilmesi planlanan genç sayısı 3. yılda 157’ye çıkarılacak ve kurum kapasitesinin paralel olarak artırılmasına çalışılacaktır.

 

KAYNAKÇA

 

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı. (2017). Erişim Tarihi: 15 Haziran 2018,

https://cocukhizmetleri.aile.gov.tr/data/544e2899369dc318044059c3/2017.pdf

 

Heller M.P., Sindelar N.W. (1991) .Developing an Effective Teacher Mentor Program. Phi Delta Kappa Educational Foundation Bloomington. Indiana.

 

Kram K.E. (1985). Mentoring at Work: Developmental relationships in Organizational Life. Glenview, Ill: Scott, Foresman.

 

Mentoring Youth in Foster Care The Technical Assistance and Training Program for Mentoring System-Involved Youth. (2006).  Erişim Tarihi: 13 Haziran 2018,

https://reachga.org/wp-content/uploads/2016/08/Mentoring-Youth-in-Foster-Care.pdf

 

Zippay A. (1995). “Expanding Employment Skills and Social Networks Among Teen Mothers: Case Study of a Mentor Program”. Child and Adolescent Social Work Journal Volume. 12(1).

 

Derginin tamamına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

 

Siz de Hayat Sende’ye bağışta bulunun, koruma altındaki çocuk ve gençlerin hayatlarına umut olun. Bağışlarınız için tıklayın.

 

 

İçeriği Paylaş:

Yazar Hayat Sende

Hayat  Sende
Devlet koruması altındaki çocuk ve gençlerin hayata eşit, güçlü ve ayrımcılığa uğramadan atıldığı bir dünya için Hayat Sende...

İlginizi Çekebilir: